EU droneregels: opleiding en examen vanaf 1 juli 2020 verplicht voor (bijna) alle dronevliegers

Op 1 juli 2020 wordt de huidige nationale regelgeving voor drones vervangen door Europese regelgeving. Vanaf die datum zullen bijna alle dronevliegers moeten beschikken over een verplicht EU dronebewijs. In het geval van de Open categorie zul je daarvoor één of twee examens moeten afleggen. In het geval van de Specific categorie wordt het RPA-L brevet waarschijnlijk het uitgangspunt.

Basiskennis

Dit artikel werd mede mogelijk gemaakt door Space53

Het uitgangspunt van de nieuwe EU drone-regelgeving is dat alle dronepiloten in de toekomst over enige basiskennis beschikken met betrekking tot het vliegen met drones. Dan moet je denken aan kennis van vliegveiligheid, luchtruimbeperkingen, luchtvaartregelgeving, vluchtuitvoeringsprocedures, privacy, verzekering en nog een paar andere zaken.

Vergelijk het met een rijbewijs voor een brommer of auto: als je op een brommer wilt gaan rijden zul je ook eerst een theorie-examen moeten doorlopen. En wie met een auto wil gaan rondrijden moet eerst praktijkervaring opdoen. Dat zelfde geldt vanaf 1 juli 2020 voor drones: als je met een drone wilt deelnemen aan het luchtverkeer dan moet je eerst over enige basiskennis beschikken. Daarbij maakt het niet uit of je voor de lol of beroepsmatig gaat vliegen, want de Europese drone-regelgeving maakt geen onderscheid meer tussen recreatief en zakelijk gebruik van drones.

Open categorie: één of twee examens

Wie in Open categorie A1 en A3 gaat vliegen hoeft alleen een online training te doorlopen, welke afgesloten wordt door een online examen dat uit 40 multiple choice-vragen zal bestaan. Na het succesvol behalen van dit examen ontvang je een EU dronebewijs dat ook over de grens in andere Europese lidstaten geldig is. Het bewijs heeft een geldigheid van vijf jaar.

Voor vluchten in Open categorie A2 zul je een aanvullende opleiding moeten volgen welke wordt afgesloten met een schriftelijk examen. Dat examen bestaat uit dertig vragen, op locatie af te nemen door een door de Inspectie Leefomgeving en Transport erkende opleidingsinstantie. Ook moet je enige praktijkervaring opdoen, maar dat mag op eigen gelegenheid: je hoeft bij de aanvraag van het aanvullende EU dronebewijs voor categorie A2 alleen te verklaren dat je de voorgeschreven vliegoefeningen hebt uitgevoerd.

(Wil je weten in welke categorie je op 1 juli 2020 terecht komt? Lees dan dit artikel. Check ook ons artikel over de aankomende registratieplicht.)

Uitzonderingen

Er zijn twee uitzonderingen op de examenplicht in de Open categorie. Een eerste uitzondering is gemaakt voor mensen die met een drone gaan vliegen die minder weegt dan 250 gram. Voor hen geldt geen examenplicht en volstaat het om de handleiding van de drone door te nemen.

Een tweede uitzondering betreft mensen die aangesloten zijn bij een modelvliegclub. Zij hoeven geen examen af te leggen om met een drone of modelvliegtuig te vliegen boven het grondgebied van de vereniging. De vereniging dient er wel voor te zorgen dat de betreffende leden over de met de overheid afgesproken vaardigheden beschikken om hun vluchten veilig uit te kunnen voeren.

Wat kost het en waar kun je terecht?

Een vraag die veel lezers van Dronewatch bezighoudt is wat het examen voor het EU dronebrevet gaat kosten, en waar je het kunt gaan halen. Dat is op dit moment helaas nog niet bekend. Het lijkt erop dat veel van de huidige aanbieders van drone-opleidingen dadelijk ook trainingen en examens zullen gaan aanbieden voor het EU dronebewijs. Te zijner tijd kun je op Dronewatch een overzicht van aanbieders verwachten.

Qua kosten moet je denken aan een paar tientjes voor de basisopleiding, die dan bestaat uit een online training en examen. De kosten voor de uitgebreidere A2 opleiding zullen hoger uitvallen, omdat daar een schriftelijk examen aan vastzit. Het zal ook mogelijk zijn om de opleiding en examen in het buitenland te doen en het resulterende bewijs in Nederland te gebruiken: de EU dronebewijzen zijn immers in alle Europese lidstaten geldig.

Specific categorie: RPA-L als uitgangspunt

Voor piloten die in de Specific categorie willen gaan vliegen zullen er zwaardere eisen worden gesteld ten aanzien van de minimale theorie- en praktijkkennis. Denk aan het beheersen van luchtvaartcommunicatie, situatiebewustzijn, coördinatie, het toepassen van operationele procedures, probleemoplossend vermogen, et cetera.

Alhoewel het vereiste kennisniveau mede zal afhangen van de beoogde vluchtsoorten is de verwachting dat het huidige RPA-L brevet als uitgangspunt zal worden genomen als het gaat om het borgen van het opleidingsniveau van dronepiloten in de Specific categorie. Of het RPA-L als zodanig blijft bestaan is nog niet duidelijk.

Omzetting van ROC-light

Beschik je op 1 juli 2020 over een ROC-light ontheffing waarvoor je een theorie-examen hebt moeten doen? Dan is de kans groot dat je een vrijstelling krijgt voor de examens die gekoppeld zijn aan de Open categorie. De ILT bekijkt momenteel of de theoriekennis die ROC-light piloten hebben opgedaan voldoende overeenkomt met de kenniseisen die de Europese Commissie heeft vastgelegd. Als dat inderdaad het geval is dan krijg je het EU dronebewijs automatisch toegekend, maar er bestaat een kleine kans dat je nog een conversiecursus zal moeten doorlopen.

Disclaimer
Aan de informatie in dit artikel kunnen geen rechten ontleend worden. De informatie in dit artikel betreft een interpretatie van de Europese verordeningen 2019/947 en 2019/945.


Interview met Space53-partner Drone Flight Academy

Hoe kijken drone-operators, fabrikanten en andere betrokkenen aan tegen de aankomende regelgeving? In deze artikelserie over de Europese drone-regelgeving laten we steeds een andere partner uit het Space53-netwerk aan bod. In deze aflevering komt Roel van der Wal van Drone Flight Academy aan het woord.

Wat doet Drone Flight Academy? Op wat voor soort cursisten richt het bedrijf zich? Waarin onderscheidt DFA zich van andere opleiders?

“Drone Flight Academy wil graag de dronemarkt helpen met het verkrijgen van de benodigde kennis om drones toe te kunnen passen in het dagelijks werk. Wij zijn een door ILT erkende opleidingsschool voor dronepiloten en bieden naast de wettelijk verplichte opleidingen ook twee toepassingsgerichte opleidingen via een exclusief samenwerkingsverband met DJI UTC.

Wij organiseren momenteel de ROC-Light training onder de naam van Basic opleiding, RPA-L training onder de noemer Advanced en de de toepassingsgerichte opleiding onder de noemer van Expert opleiding.

Onze instructeurs hebben een jarenlange ervaring met onbemande luchtvaart vanuit Defensie of uit de praktijk. Daarnaast hebben we ervaren piloten in dienst die alles weten van bemande luchtvaart. Gecombineerd met een pragmatische aanpak leveren wij deze opleidingen in Twente en omgeving Den Haag (voormalig vliegkamp Valkenburg).”

Hoe denken jullie over de invoering van een verplicht theorie-examen voor (bijna) alle dronevliegers? En wat is jullie mening in het algemeen over de aankomende EU regelgeving?

“Wij zijn blij met de Europese regels. Nu wordt het voor iedereen die een drone gebruikt – ongeacht of iemand er zakelijk dan wel privé mee vliegt – in geheel Europa duidelijk aan welke eisen men moet voldoen. Onze zakelijke klanten kunnen nu in ieder Europees land op basis van dezelfde wet- en regelgeving hun vluchten uitvoeren. Daardoor wordt de marktpotentie groter en de competitie eerlijker.

Daarnaast is het fijn dat er onderscheid wordt gemaakt op basis van risicobenadering zodat er niet onnodig veel werk zit aan relatief lage risicovluchten, maar dat ook hoger risicovluchten die tot voor kort niet mogelijk waren (BVLOS / NQ) nu uitgevoerd kunnen worden onder duidelijke voorwaarden.

Helaas laat de Europese wet- en regelgeving ruimte voor lokale interpretatie open. Zo is het nog onduidelijk waar je zometeen in Europa een opleiding kan doen en aan welke eisen de opleidingsinstellingen moeten voldoen. De markt is er bij gebaat om via een makkelijke, snelle weg zich te kunnen voorbereiden op de EU wet en regelgeving. Wij kunnen potentiële klanten helaas nog niet exact vertellen hoe het gaat lopen vanaf 1 juli.”

Op welke manier spelen jullie in op de aanstaande introductie van het EU dronebewijs? Wat zijn de grootste obstakels in dit proces?

“Wij zijn op dit moment in overleg met de overheid, andere opleidingsinstellingen en de branchevereniging om duidelijkheid te krijgen welke eisen er worden gesteld aan het kunnen lesgeven in de diverse categorien. Wij willen graag drone gebruikers helpen om op een pragmatische en eenvoudige manier in het bezit te kunnen komen van het EU dronebewijs.”

Is al bekend op welk moment en tegen welke kosten men bij DFA terecht kan voor de nieuwe opleidingen en examens ten behoeve van de Open categorie?

“De kosten zijn afhankelijk van de eisen die de overheid aan de opleidingsinstellingen gaat stellen. Naast het opstellen van de benodigde boekwerken, online systeem en vorm van examinering zijn we afhankelijk van de eisen vanuit de overheid om te zien welke investeringen wij moeten nemen. Zodra die eisen definitief bekend zijn, zullen wij ook onze prijzen communiceren.

De inschatting is dat er online lesmodules zijn voor de open categorie A1-A3, deze worden afgesloten met een online examen. De extra online modules voor de categorie A2 wordt afgesloten met een schriftelijk examen op locatie.”

Wat is jullie advies aan drone-operators die in de Specific categorie willen gaan vliegen? Wat voor opleiding kunnen die het beste volgen?

“Ook hierin zijn we helaas afhankelijk van de overheid. Er zijn veel gelijkenissen te trekken met de huidige werkwijzen onder het ROC. We zijn nog in gesprek met het ministerie van IenW voor wat betreft de definitieve opleidingseisen. Zodra dat bekend is zullen we hierover communiceren.”

Wiebe de Jager

Wiebe de Jager

Wiebe de Jager (@wdejager) is oprichter van Dronewatch en auteur van de boeken Dronefotografie en Dronevideo's maken. Wiebe is gecertificeerd (RPA-L) dronepiloot en beschikt over het ROC-light. In het najaar van 2018 was Wiebe als coach&jurylid verbonden aan het tv-programma 'Drone Masters'.

10 gedachten over “EU droneregels: opleiding en examen vanaf 1 juli 2020 verplicht voor (bijna) alle dronevliegers

  • 14 februari 2020 om 15:06
    Permalink

    “Een eerste uitzondering is gemaakt voor mensen die met een drone gaan vliegen die minder weegt dan 250 gram. Voor hen geldt geen examenplicht en volstaat het om de handleiding van de drone door te nemen”

    Dit is niet helemaal waar. Dit geldt alleen voor drones in de zogenaamde speelgoedcategorie. Op het moment dat je een camera hebt die persoonskenmerken kan opslaan, of harder kan 19m/s ben je registratie en opleidingsplichtig. (met die snelheid mag je trouwens ook niet meer in A1 vliegen)

    Beantwoorden
    • Wiebe de Jager
      14 februari 2020 om 16:27
      Permalink

      Toch wel. Voor ‘legacy’ drones <250 gram (ook met camera) en voor drones klasse C0 hoef je geen examen te doen, wel moet je jezelf registreren. Tenzij ze inderdaad meer dan 80J aan energie overbrengen in geval van een botsing, zoals bij een racedrone het geval kan zijn, dan val je niet meer in A1. Waar haal jij vandaan dat je met een legacy drone met camera <250 gram anders dan een racedrone (lees: Mavic Mini) wel examen zou moeten doen?

      Beantwoorden
  • 14 februari 2020 om 16:41
    Permalink

    Wat ik mij afvraag. De mini weegt 249 gram. Een registratieplaatje zal dit gewicht dan overschrijden? Ook lees ik in de regels dat als er een camera opzit je toch die papieren nodig hebt. En eigenlijk al het speelgoed zit met een camera. is hier al duidelijkheid over?

    Beantwoorden
    • Wiebe de Jager
      14 februari 2020 om 16:43
      Permalink

      Als ik jou was, zou ik een sticker plakken, dat mag ook. Als er een camera op zit waarmee je opnamen kunt maken en de drone weegt minder dan 250 gram, dan moet je jezelf wel als dronepiloot registreren, maar je hoeft geen theorie-examen te doen.

      Beantwoorden
  • 17 februari 2020 om 12:27
    Permalink

    Ik wordt al een beetje zenuwachtig. Ik vlieg met een p4 en volgens mij gaat het allemaal een duur plaatje worden… Ook dat er nog steeds zoveel onduidelijkheid is over wat het gaat kosten en wanneer de opleidingen starten vind ik weer typisch des overheid.

    Beantwoorden
  • 18 februari 2020 om 14:05
    Permalink

    Wat iedereen zich afvraagt naast de kosten is wie dit gaat organiseren en registreren. Als het CBR dit gaat doen wordt het bij voorbaat een bende aangezien zij nu al bijna tegen 9 maanden achterstand lopen met vrachtwagen rijbewijs verlenging. Er is nog niets bekend van exameneisen of welke practische theorie kennis je moet bezitten.

    Beantwoorden
  • 19 februari 2020 om 11:58
    Permalink

    Als de opleidingen maar niet te duur worden… als je enkel je drone gebruikt om vakantiefilmpjes / foto’s te maken zullen weinig mensen bereid zijn een (te) dure opleiding te volgen. Een rondvraag bij vrienden-dronevliegers leerde mij dat meer dan 100 euro ongeveer het maximum is dat ze willen betalen…anders blijven ze ” in het zwart” vliegen…Zien hoeveel de overheden aan dit verhaal willen verdienen ? Slimme landen zullen goedkope opleidingen/examens aanbieden om toeristen te lokken, geld uit te geven en intussen hun goedkoop brevet behalen. Eén zuid europees land is al in die zin aan het nadenken…

    Beantwoorden
    • Wiebe de Jager
      19 februari 2020 om 12:16
      Permalink

      Ongetwijfeld ontstaat er zoiets als ‘EU dronebewijs-toerisme’. Overigens hoef je daarvoor waarschijnlijk niet eens je luie stoel te verlaten, aangezien het basis (A1-A3) examen online wordt afgenomen. En inderdaad, de betalingsbereidheid ligt zo tussen de 50-100 euro, dat bleek ook uit een eerdere enquete die rond de jaarwisseling op Dronewatch werd gehouden.

      Beantwoorden
    • 23 februari 2020 om 10:58
      Permalink

      welk zuid Europees land denk je daarbij aan ?

      Beantwoorden
  • 20 februari 2020 om 19:16
    Permalink

    De FAA rekent voor houders van een CFR 61 certificaat (PPL, CPL, ATPL etc) 0 USD voor het certificaat CFR Part 107 (Remote Pilot sUAS). De enige eis is dat men een online cursus (ook 0 USD) moet volgen, en bij een Flight Instructor een endorsement in het IACRA systeem af te ronden.

    Het registreren van een drone >250g <4kg kost 5 USD voor 3 jaar.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Meld je aan voor onze nieuwsbrief!

Vul hieronder je gegevens in en blijf op de hoogte.

Open nieuwsbrief aanmeldformulier