Israëlische dronepiloten hebben steeds vaker last van GPS-jamming

Dronepiloten in Israël hebben steeds vaker te maken met verstoringen als gevolg van verstoringen van het GPS-signaal in het Midden-Oosten. Dat meldt de Israëlische krant Haaretz. Als gevolg van de inzet van GPS-jammers kunnen drones onvoorspelbaar reageren en in het ergste geval crashen of ongecontroleerd wegvliegen. Een eenvoudige oplossing is er niet.

GPS-signaal verstoren

Drones zijn voor hun positiebepaling afhankelijk van zeer zwakke satellietsignalen. Het is dan ook niet heel moeilijk om die signalen vanaf de grond te verstoren, een fenomeen dat ook wel GPS-jamming wordt genoemd. Het idee is dat het satellietsignaal lokaal wordt weggedrukt door stoorsignalen, bijvoorbeeld uitgezonden door een zogenaamde drone gun. Met als gevolg dat een drone zijn positie niet meer kan bepalen. In veel gevallen is dat een effectieve manier om ongewenste dronevluchten te voorkomen of in ieder geval te belemmeren.

Indien de drone handmatig wordt bestuurd, is overschakelen op ATTI-modus vaak de enige oplossing om de controle over de drone terug te krijgen. Dan moet de piloot daar wel in getraind zijn. Bij drones die een voorgeprogrammeerde vliegroute volgen (een mappingmissie bijvoorbeeld) leidt een verstoring van het GPS-signaal vrijwel zeker tot ongecontroleerde vliegbewegingen en daarmee tot onbruikbare resultaten.

Een portable GPS-jammer van de firma DroneShield

Problemen in Israël

Op steeds meer plekken worden GPS-jammers door militairen of militante groeperingen ingezet, waaronder in het Midden-Oosten. Vermoed wordt dat Russische strijdkrachten in Syrië debet zijn aan het regionaal verstoren van GNSS-signalen, waaronder GPS. Maar ook Israëlische strijdkrachten zetten op eigen grondgebied GPS-jammers in, vermoedelijk om drone-aanvallen vanuit Iran te voorkomen. Maar bevestigen willen ze dat niet.

Maar in Israël zorgt GPS-jamming voor groeiende problemen. Want ook legitieme drone-operators worden getroffen door de verstoringen. Tegenover de Israëlische krant Haaretz doen twee drone-operators hun verhaal:

Matanya Taussig, eigenaar van een luchtfotografiebedrijf: “Zodra er sprake is van jamming, dan kom je er nooit achter waar het vandaan komt en waarom. Twee weken geleden was ik aan het fotograferen in de buurt van de jachthaven in Herzliya. Tijdens de vlucht verloor de drone twee keer de ontvangst van de satellieten. Ik verloor ook even het contact met de drone. Ik heb geen idee waardoor dat komt en ik heb ook niet echt een manier om het te controleren. In dergelijke gevallen hangt alles af van de ervaring van de operator, zijn kalmte en het niveau van de vluchtvoorbereiding. Zoals altijd heb je ook veel geluk nodig.”

“Bijna iedereen die professioneel met drones vliegt, heeft dit meegemaakt”, zegt Amir Terkel van het luchtfotografiebedrijf SkyVideo. “Op het ene moment heb je een indicatie dat de drone is verbonden en communiceert met 20 of meer satellieten, en dan gaat het binnen een seconde naar nul. De drone weet niet hoe hij zijn locatie in de lucht moet houden en begint af te drijven met de wind. Je moet hem handmatig terugvliegen naar het punt van opstijgen. Het kan een paar minuten duren, maar ook heel lang.”

Lokale verstoringen van het GPS-signaal in het Midden-Oosten. Bron: gpsjam.org

Geen oplossing in zicht

Er bestaan weliswaar systemen die het stoorsignaal van een GPS-jammer kunnen neutraliseren, maar die zijn vooral gericht op militaire gebruikers en hebben een dienovereenkomstig prijskaartje. Er is voorlopig nog geen zicht op een oplossing voor civiele drone-operators, aldus een leverancier van een dergelijk systeem.

Ook afstemming met de autoriteiten zorgt niet altijd voor een probleemloze drone-operatie. Matanya Taussig: “Ik heb wel eens meegemaakt dat een dronevlucht vooraf was aangemeld bij alle betrokken autoriteiten: de luchtvaartautoriteit, de luchthavens, de luchtmacht en verschillende legeronderdelen. Maar dat is geen garantie dat er uiteindelijk geen verstoring zal optreden.”

GPS-jamming in Nederland

In Nederland is de verkoop en het gebruik van apparatuur waarmee de GPS-ontvangst verstoord kan worden bij wet verboden. Agentschap Telecom ziet toe op naleving van dit verbod. Het is wel eens voorgekomen dat per ongeluk een GPS-jammer op een plezierjacht uit het buitenland werd geactiveerd. Dat had direct gevolgen voor de scheepvaart in de buurt: ook schepen zijn voor hun positionering afhankelijk van GPS.

Avatar foto

Wiebe de Jager

Wiebe de Jager (@wdejager) is oprichter van Dronewatch en auteur van de boeken Dronefotografie en Dronevideo's maken. Wiebe is A1/A2/A3 gecertificeerd dronepiloot en beschikt over een exploitatievergunning voor de Specific categorie.

3 gedachten over “Israëlische dronepiloten hebben steeds vaker last van GPS-jamming

  • 16 september 2022 om 15:42
    Permalink

    Ik mag toch hopen dat de gemiddele drone operator wel zonder GPS kan vliegen.
    Je hebt altijd nog een videolink dat je kan gebruiken om terug te navigeren.

    Beantwoorden
    • Avatar foto
      17 september 2022 om 10:08
      Permalink

      Probleem is wel dat veel moderne (DJI) drones je niet meer in staat stellen om in ATTI-modus te vliegen. Je bent dus overgeleverd aan de grillen van de (verstoorde) GPS-ontvangst van dat moment.

      Beantwoorden
  • 17 september 2022 om 20:59
    Permalink

    Dus als ik het goed heb begrepen maakt het niet uit of je zonder GPS , dus alleen op zicht, vliegt. De drone reageert dan niet meer op mijn stuurmanskunsten .

    Beantwoorden

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief!

Vul hieronder je gegevens in en blijf op de hoogte.

Open nieuwsbrief aanmeldformulier